سه شنبه ٠٢ آبان ١٣٩٦
صفحه اصلی|ايران|اسلام|زبان و ادبيات فارسی|سوالات متداول|تماس با ما|پيوندها|نقشه سايت|English
اخبار > سمینار بین المللی "ارزش ادبی و اجتماعی سفرنامه ها" در دانشگاه اله آباد هند برگزار شد


  چاپ        ارسال به دوست

سمینار بین المللی "ارزش ادبی و اجتماعی سفرنامه ها" در دانشگاه اله آباد هند برگزار شد


سمینار بین المللی دو روزه با عنوان " ارزش ادبی و اجتماعی سفرنامه ها" به همت گروه عربی و فارسی دانشگاه اله آباد و با مشارکت رایزنی فرهنگی جمهوری اسلامی ایران در دهلی نو، سفارت افغانستان و دیگر موسسات هندی همچون "فرهنگستان زبانهای هندی (ساهتیا آکادمی)"، "شورای ملی گسترش زبان اردو" و "کاظمی اجوکیشنال تراست" با حضور معاون رایزن فرهنگی ایران و دهها نفر شخصیتهای علمی، فرهنگی، روسای گروههای فارسی دانشگاه های هند، اساتید دانشگاه و دانشجویان دکتری در روزهای سه شنبه و چهارشنبه 28 و 29 در محل آن دانشگاه در شهر اله آباد هند برگزار شد.

افتتاحیه با قرائت آیاتی از قرآن به همراه ترجمه آن آغاز شد.


در ادامه آیین گشایش، خانم دکتر صالحه رشید رییس گروه عربی و فارسی دانشگاه اله آباد پس از خوش آمدگویی رسمی و تشکر از مشارکت کنندگان به بیان اهداف سمینار پرداخت.


وی گفت: سفرنامه ها یکی از منابع غنی در شناخت ادبیات و زندگی اجتماعی و روابط ملت ها و اقوام هستند و در این سمینار، سفرنامه های نوشته شده به زبان فارسی و عربی که سرشار از مظاهر ادبی و فرهنگی اجتماعی اقوام هند و آسیای غربی و کشورهای عربی است مورد مطالعه قرار خواهد گرفت.


رییس گروه عربی و فارسی دانشگاه اله آباد ادامه داد: از مجرای اطلاعات سفرنامه های قدیمی و مقایسه آن با نوشته های معاصرین، شناخت عمیق تری نسبت به وضعیت زندگی و زمانه روزگاران پیشتر خواهیم یافت.


ایشان در پایان اظهار امیدواری کرد تا نتایج این سمینار ما را به درک بهتری از سنت هایمان رهنمون شود.


حجت اله عابدی معاون رایزن و وابسته فرهنگی دهلی نو، سخنران آغازین آیین گشایش سمینار بود که مطالب خود را پیرامون "آسیب شناسی سفرنامه نویسی" ارائه کرد.


وی در آغاز با اشاره به آیه 13 سوره حجرات "... وجعلناکم شعوبا وقبائل لتعارفوا..."گفت: گوناگونی و تنوع اقوام خواست خداست تا ما معرفت بیشتری به یکدیگر و خالقمان پیدا کنیم و ادامه داد خداوند از جمله در آیه 20 از سوره عنکبوت "قل سیروا فی الارض کیف بدا الخلق ..." به موضوع سفر و دقت نظر در اطراف به عنوان راه تحقق این مهم تاکید فرموده است.


عابدی سفرنامه نویسی را یکی از ابزارهای مهم برای انتقال تجارب و معلومات سفر و شناخت اقوام از همدیگر عنوان کرد ولی توجه به اغراض نویسنده و زمان و مکان را به عنوان یک عنصر مهم متذکر شد.



وی در بخش دیگری از سخنانش به آشنایی مقدماتی ایرانیان با غرب از طریق سفرنامه های فارسی هند اشاره کرد که توسط فارسی نویسان هندی در نیمه دوم قرن 18 میلادی نگاشته شده اند. ایشان با اشاره به دو نمونه از سفرنامه ها با عنوان "شگرف نامه ولایت" اثر منشی اعتصام الدین و "حیرت نامه" نوشته میرزا ابوالحسن خان ایلچی، متذکر شد که حتی عنوان این سفرنامه ها گویای مسحور شدن ایشان با ظواهر غرب است به گونه ای که به جای به دست دادن شناختی از غرب و به معنی علمی تر "غرب شناسی" یعنی مطالعه مبانی نظری در پس پیشرفتهای غربی، به نوعی به فرنگ نگاری پرداخته اند. کاری که بالعکس غربی ها در مطالعات شرق شناسی خود بویژه با اهداف سیاسی و استعمار طلبانه شان نسبت به شرقی ها بدان همت گماشته اند و تاریخ نشان داده که این شناخت چقدر در مسیر استعمار هند و استیلا بر ایران به دول غربی کمک کرده است.
معاون رایزن فرهنگی ایران در دهلی نو همچنین اهتمام به سفرهای درونی و مطالعه سفرنامه های معنوی همچون سیاحت غرب آیت الله قوچانی را لازم دانست.


وی متذکر شد امروز فیلم و آثار هنری و همچنین شبکه های اجتماعی نیز با نوعی وقایع نگاری به عنوان رسانه همسو با سفرنامه ها، در شناخت اقوام به ما یاری می رسانند و با کیفیتی ماندگارتر، سفر مجازی در لحظه به اقصی نقاط عالم را ممکن می سازند لذا صرفا نباید به سفرنامه مکتوب بسنده کرد و به این حوزه نیز باید توجه درخور داشت.


ایشان در پایان تاکید کرد باید هدف گذاری ما در تمام برنامه های فرهنگی، جنبه سودمندی برای خود فرد و همچنین نوع بشر را در بر داشته باشد و در این سمینار هم باید با نگاهی انتقادی به سفرنامه ها توجه کنیم و بخشهایی که برای بهبود وضع امروز و آینده نوع بشر مفید است را مورد توجه قرار دهیم. وی خاطر نشان شد خواننده ضمن دقت نظر در اهداف و اغراض پس ذهن نویسنده، باید برداشتی با نگاه مصلحانه و دارای کارکرد مثبت برای یک زندگی بهتر داشته باشد.

پروفسور عبدالعلی رییس سابق دانشکده مطالعات اسلامی دانشگاه اسلامی علیگر نیز دیگر سخنران افتتاحیه بود که در باره چند سفرنامه عربی و روابط هند و بلاد عرب در آنها پرداخت.


پروفسور شریف حسین قاسمی استاد بازنشسته و رییس سابق گروه زبان فارسی دانشگاه دهلی با اشاره به اهمیت سفرنامه ها و ذکر این نکته که در همه زبان ها سفر نامه نوشته شده اند افزود ما با مطالعه سفرنامه ها با عادات، رسوم، فرهنگ رایج آن مناطق آشنا می شویم.


وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تاکید اسلام بر سفر گفت در زبان فارسی سفرنامه های متعددی نوشته شده اند که مطالعه هر کدام از آنها ما را با دنیایی جدید آشنا می کند. سیاحانی همچون البیرونی، ابن بطوطه، ابن هوقل بغدادی، ابن جبیر اندلسی، اصطخری، حکیم ناصر خسرو و سعدی از شخصیتهایی هستند که به سیاحت پرداختند و نتایج دیده ها و شنیده های خود را به صورت مکتوب برای آیندگان به یادگار گذاشتند.


ایشان در ادامه چند اقتباس از چند سفرنامه مشهور مانند سفرنامه هندوستان اثر سید علی نیاز شیرازی، سفرنامه عزت الله و زبدة الاخبار فی سوانح الاسفار را قرائت کرد و مطالب آن را شرح کرد.


آقای پرفسور کی. ای مشرا، رییس دانشکده هنر -که گروه عربی و فارسی زیرمجموعه آن است- طی سخنانش گفت: سفرنامه ها مانند برداشتی از شاهد عینی یک ماجرا ست فلذا این کمی با تاریخ تفاوت دارد.


وی همچنین اضافه کرد از طریق سفرنامه ها به درون مایه های فلسفی نویسنده نیز می توان پی برد.


خانم پروفسور آذرمیدخت صفوی استاد بازنشسته و رییس سابق مرکز تحقیقات فارسی دانشگاه اسلامی علیگر در سخنان خود با تاکید بر اهمیت سفرنامه ها، به معرفی سفرنامه محمد حسین و ویژگی های آن پرداخت و افزود یادگیری تمامی اصطلاحات و تعبیرات یک زبان خیلی مشکل است ولی مؤلف این اثر با دقت تمام این اصطلاحات را در سفرنامه خود به کار برده و اطلاعات مهمی ارایه کرده است.
وی افزود این سفر نامه شامل 67 باب اطلاعات راجع به فرهنگ ایران و طرز زندگی آداب و رسوم ایرانیان است. وی گفت: نویسنده با کنجکاوی جامعه ایرانی و رسوم و عادات مردم را تجزیه و تحلیل کرده است و بدون هیچ گونه تعصب و تبعیض نتایج پژوهش را عرضه کرده است. ایشان در پایان حکایتی را از سعدی در ارزش سفرنامه برای حضار قرائت کرد.

آقای پرفسور ارتضی کریم رییس شورای ملی گسترش زبان اردو در اهمیت سفرنامه در دانشگاه الله آباد با ذکر اینکه تاریخ را باید از منظره سفرنامه تحلیل کرد گفت: اگر این کار را بکنیم براحتی به خیلی از واقعیت ها دست پیدا می کنیم البته باید درنظر داشته باشیم که در این زمان الکترونیکی اغلب سفرنامه هایی که نوشته می شوند بیشتر مسافرنامه اند تا سفر نامه. او در پایان اظهار داشت: امیدوارم همه مقالاتیکه در اینجا ارائه خواهد شد پس از ویرایش و بازنگری به چاپ خواهد رسید و در اختیار پژوهشگران قرار خواهد گرفت.

 


در حاشیه آیین گشایش سمینار از دو کتاب "چند فارسی مقاله" نوشته خانم تحسین بانو و "نقوش خاطر" نوشته خانم دکتر عابده خاتون رونمایی شد.


علاوه بر 7 سخنرانی افتتاحیه، 52 مقاله در 10 نشست علمی طی دو روز برنامه در سالنهای دانشگاه ارائه شد.

 



٠٩:٤٥ - 1396/06/29    /    شماره : ٦٨٦٦٤٦    /    تعداد نمایش : ٧٨



خروج